Quy Định Che Chắn Công Trình Và Mức Phạt Từ 26/8/2026

Quy định che chắn công trình áp dụng cho cả nhà ở riêng lẻ: từ 26/8/2026, chủ đầu tư thi công mà không che chắn, để vật liệu rơi vãi hoặc để sai chỗ sẽ bị phạt đến 25 triệu đồng theo Nghị định 339/2026/NĐ-CP. Kho Phụ Kiện Xây Dựng gửi bạn mức phạt theo từng loại công trình, ai là người chịu phạt, yêu cầu của QCVN 18:2021/BXD và checklist trước ngày khởi công. Mức phạt cụ thể do cơ quan có thẩm quyền quyết định, nên bạn hỏi thêm quy định của địa phương nơi xây.

Quy định che chắn công trình gồm những gì?

Che chắn công trình gồm ba lớp đi cùng nhau: hàng rào quanh công trường, lưới hoặc màn che ở các mặt thoáng, và giàn giáo có lan can, tấm chắn chân. Yêu cầu kỹ thuật nằm trong QCVN 18:2021/BXD, còn mức phạt khi vi phạm nằm trong Nghị định 339/2026/NĐ-CP.

QCVN 18:2021/BXD là quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn trong thi công xây dựng, ban hành kèm Thông tư 16/2021/TT-BXD ngày 20/12/2021 và thay QCVN 18:2014/BXD. Ba mục liên quan nhất đến che chắn là mục 2.1 (an toàn tại công trường và khu vực lân cận), mục 2.2 (giàn giáo và thang) và mục 2.7 (làm việc trên cao).

Lớp che chắn	Để làm gì	Căn cứ
Hàng rào công trường	Ngăn khu thi công với người đi đường, giữ vật liệu không tràn ra ngoài	QCVN 18:2021/BXD mục 2.1: khu vực nguy hiểm phải có rào chắn hoặc biện pháp che chắn chắc chắn để ngăn người xâm nhập
Lưới bao che ở mặt thoáng	Chắn bụi và vật rơi nhẹ ra xung quanh	Khoản 1 Điều 25 Nghị định 339/2026/NĐ-CP khi không che chắn
Giàn giáo có lan can, tấm chắn chân	Giữ người và vật liệu không rơi khỏi sàn công tác	QCVN 18:2021/BXD mục 2.2 và 2.7

Không che chắn công trình bị phạt bao nhiêu?

Chủ đầu tư không che chắn công trình bị phạt từ 3 đến 25 triệu đồng tùy loại công trình, theo khoản 1 Điều 25 Nghị định 339/2026/NĐ-CP. Nghị định này có hiệu lực từ 26/8/2026 và thay Nghị định 16/2022/NĐ-CP.

Khoản 1 Điều 25 phạt ba hành vi, chỉ cần dính một trong ba là đủ để bị lập biên bản:

• Không che chắn công trình trong quá trình thi công.
• Có che chắn nhưng để rơi vãi vật liệu xây dựng xuống khu vực xung quanh.
• Để vật liệu xây dựng không đúng nơi quy định.

Loại công trình	Mức phạt
Nhà ở riêng lẻ hoặc công trình xây dựng khác	3 đến 5 triệu đồng
Công trình phải lập Báo cáo kinh tế – kỹ thuật	15 đến 20 triệu đồng
Công trình phải lập Báo cáo nghiên cứu khả thi	20 đến 25 triệu đồng

Với nhà ở riêng lẻ, số tiền phạt không lớn, nhưng cái phiền thật sự là hàng xóm phản ánh liên tục khi bụi và vật liệu tràn sang nhà họ.

Ba hành vi trên cũng giải thích vì sao chỉ treo lưới là chưa đủ: lưới rách vẫn để vật liệu rơi, còn cát gạch đổ tràn ra vỉa hè vẫn là vi phạm.

Công trình nào bắt buộc phải che chắn?

Mọi công trình thi công đều phải che chắn, kể cả nhà ở riêng lẻ. Khoản 1 Điều 25 không đặt ngưỡng số tầng hay chiều cao, và nhà ở riêng lẻ có hẳn một mức phạt riêng (3 đến 5 triệu đồng), nên nhà nhỏ không nằm ngoài quy định.

Nhà ở riêng lẻ và nhà phố

Nhà phố liền kề là trường hợp dễ phát sinh khiếu nại nhất, vì chỉ cách nhà hàng xóm một bức tường nên bụi và vật liệu rơi xuống là chạm ngay vào nhà người khác. Bạn xem thêm ở bài xây nhà phố có cần lưới bao che không.

Công trình nhiều tầng

Càng lên cao, vật rơi càng bay xa và gió càng mạnh, nên công trình nhiều tầng thường dựng giàn giáo ngoài kèm lưới bao che ở các mặt. Trên mạng có nhiều con số về ngưỡng 5 tầng, 7 tầng hay 12 m phải dùng lưới, nhưng khoản 1 Điều 25 không nêu ngưỡng nào, nên bạn đừng lấy những con số đó làm lý do bỏ che chắn.

Yêu cầu che chắn theo QCVN 18:2021/BXD

QCVN 18:2021/BXD đặt yêu cầu theo nguyên tắc, còn số đo cụ thể như chiều cao lan can hay bề rộng sàn công tác bạn lấy từ bản gốc quy chuẩn và biện pháp thi công của từng công trình. Dưới đây là phần liên quan trực tiếp đến việc che chắn.

Hàng rào công trường

Mục 2.1 của quy chuẩn yêu cầu khu vực nguy hiểm phải có rào chắn hoặc biện pháp che chắn chắc chắn để ngăn người xâm nhập. Ngoài thực tế, hàng rào thường là tôn, lưới B40 hoặc khung thép bọc lưới, loại nào còn tùy mặt bằng và quy định của địa phương. Ba điểm nên có khi dựng rào:

• Kín ở phía giáp đường và nhà dân để vật liệu không tràn ra ngoài.
• Có cổng ra vào riêng, tách lối xe vật liệu với lối người đi bộ.
• Có biển báo công trình ở cổng, để người đi đường và hàng xóm nhận biết khu vực thi công.

Lưới bao che chống bụi và vật rơi

Lưới bao che căng ngoài mặt giàn giáo để chắn bụi và vật rơi nhẹ ở các mặt thoáng của công trình. Lưới này không thay được lưới an toàn: lưới an toàn có nhiệm vụ hứng người hoặc vật rơi nặng và được bố trí theo biện pháp an toàn riêng.

Loại	Chức năng chính	Vị trí lắp thường gặp
Lưới bao che	Chắn bụi, vật rơi nhẹ, che gió nắng	Mặt ngoài giàn giáo
Lưới an toàn	Hứng người hoặc vật rơi nặng	Mép sàn, giếng trời, theo biện pháp an toàn

Hai loại khác nhau khá nhiều về vật liệu và cách neo, bạn xem bài phân biệt lưới bao che và lưới an toàn để chọn đúng. Lưới bao che của Kho Phụ Kiện Xây Dựng có các định lượng 60, 80, 100 và 120 g/m2.

Giàn giáo: lan can và tấm chắn chân

Giàn giáo cần có lan can và tấm chắn chân ở sàn công tác để người và vật liệu không rơi khỏi mép sàn. Khi nghiệm thu giàn giáo, bạn kiểm tra ba chỗ: lan can ở mép sàn, tấm chắn chân liền mạch dọc mép sàn và sàn công tác đủ rộng để đi lại an toàn. Chiều cao lan can và bề rộng sàn được ghi trong quy chuẩn, nên hãy đối chiếu bản gốc thay vì dùng con số truyền miệng.

Tập kết và che phủ vật liệu

Cát, xi măng, gạch phải tập kết đúng chỗ quy định, vì để sai chỗ cũng là hành vi bị phạt theo khoản 1 Điều 25. Ba việc cần làm:

• Tập kết trong phạm vi công trường, không để lấn ra vỉa hè hoặc lòng đường.
• Che phủ vật liệu rời để tránh rơi vãi và bay bụi khi có gió.
• Vệ sinh lối ra vào thường xuyên để bùn đất, vữa không trôi ra đường.

Ai chịu trách nhiệm: chủ đầu tư hay nhà thầu?

Khoản 1 Điều 25 phạt chủ đầu tư, tức người tổ chức thi công. Còn việc ai mua lưới, ai lắp, ai vá khi rách là chuyện của hợp đồng giữa chủ đầu tư và nhà thầu, nên bạn ghi rõ ngay từ đầu:

• Bên nào mua lưới và dây buộc.
• Bên nào lắp, kiểm tra định kỳ và kiểm tra lại sau mưa gió.
• Bên nào chịu chi phí khi bị lập biên bản vì che chắn thiếu.

Gia chủ tự xây thì hai vai trò này trùng nhau, nên bạn cần chủ động lo việc che chắn ngay từ ngày khởi công.

Lỗi đi kèm: công khai giấy phép xây dựng

Ngoài che chắn, một lỗi hay gặp cùng lúc trên công trường là không công khai giấy phép xây dựng tại nơi thi công. Lỗi này không thuộc trọng tâm bài, bạn chỉ cần rà một lượt cùng lúc với việc che chắn.

Loại công trình	Mức phạt khi không công khai giấy phép (khoản 2 Điều 25)
Nhà ở riêng lẻ (trường hợp thông thường)	5 đến 10 triệu đồng
Nhà ở riêng lẻ trong khu vực bảo tồn hoặc công trình xây dựng khác	10 đến 20 triệu đồng
Công trình lập Báo cáo kinh tế – kỹ thuật	20 đến 30 triệu đồng
Công trình lập Báo cáo nghiên cứu khả thi	30 đến 40 triệu đồng

Quy định riêng của Hà Nội và TP.HCM

Ngoài quy định chung của cả nước, mỗi địa phương có thể có quy định riêng về trật tự, an toàn và vệ sinh môi trường trong xây dựng, nên bạn kiểm tra thêm văn bản của UBND nơi thi công.

• Hà Nội: Quyết định 68/2025/QĐ-UBND về bảo đảm trật tự, an toàn và vệ sinh môi trường trong xây dựng, có hiệu lực từ 8/11/2025 và thay Quyết định 29/2015/QĐ-UBND. Các yêu cầu về thu gom, vận chuyển phế thải, hạn chế bụi và tiếng ồn nằm trong quyết định này, bạn nên đọc toàn văn trước khi khởi công.
• TP.HCM: bạn hỏi UBND phường, xã nơi có công trình, vì yêu cầu về che chắn, vận chuyển vật liệu và phế thải có thể khác nhau theo từng khu vực.

Những tình huống che chắn dễ bị lập biên bản

Năm tình huống dưới đây hay dẫn đến nhắc nhở hoặc xử phạt, và đều rút ra từ cách công trình thường bị phản ánh:

• Lưới rách hoặc bung mép nhưng không sửa, vật liệu vẫn rơi ra ngoài.
• Vật liệu tràn ra vỉa hè hoặc lòng đường.
• Chỉ che một mặt công trình, các mặt khác vẫn hở.
• Bỏ che chắn đúng giai đoạn đổ bê tông, trát và hoàn thiện mặt ngoài, là lúc bụi và vữa rơi nhiều nhất.
• Cổng ra vào không có biển báo công trình.

Cách tránh chung là kiểm tra lưới hằng tuần và sau mỗi trận mưa bão.

Checklist che chắn trước khởi công

Chỉ huy công trình và chủ nhà đều dùng được danh sách này, bạn in ra gửi cho thợ là tiện nhất:

• Đã xác nhận yêu cầu che chắn với chỉ huy công trình, đơn vị thiết kế và quy định của địa phương.
• Đã có phương án hàng rào công trường.
• Đã có phương án lưới bao che, và lưới an toàn nếu biện pháp thi công yêu cầu.
• Đã đặt đủ lưới và dây buộc theo diện tích mặt cần che.
• Đã quy định khu vực tập kết và cách che phủ vật liệu.
• Đã có biển báo công trình ở lối ra vào và công khai giấy phép xây dựng tại nơi thi công.
• Đã phân công người kiểm tra lưới hằng tuần và sau mưa bão.

Chọn lưới bao che đáp ứng yêu cầu che chắn

Lưới quá mỏng dễ rách, còn lưới quá dày thì cản gió nhiều và dồn lực lên giàn giáo, nên bạn chọn định lượng theo chiều cao công trình, thời gian thi công và gió ở khu vực. Lưới của Kho có bốn định lượng 60, 80, 100 và 120 g/m2 làm từ HDPE nguyên sinh, khổ từ 1,2 đến 4 m, cuộn thường gặp là 3 m x 50 m (150 m2), 2 m x 100 m (200 m2) và 4 m x 50 m (200 m2).

Mua lưới bao che có CO/CQ, giao tận công trình

Kho Phụ Kiện Xây Dựng phân phối lưới bao che có CO/CQ, giao tận chân công trình và xuất hóa đơn VAT. Bạn có thể nhờ Kho báo giá theo khối lượng cho dự án và đại lý, tư vấn định lượng theo diện tích mặt cần che, và giao gấp hoặc chia đợt theo tiến độ. Bạn xem lưới tại trang lưới bao che công trình hoặc gọi hotline/Zalo 0923.576.999.

Khi nào được tháo lưới che chắn?

Chỉ tháo lưới khi các hạng mục thi công bên ngoài đã hoàn thiện và chỉ huy công trình hoặc giám sát đồng ý. Tháo sớm lúc còn trát hay sơn mặt ngoài là lỗi hay gặp, vì lúc đó bụi và vữa vẫn có thể rơi ra xung quanh. Sau khi tháo, lưới còn tốt bạn giặt sạch, phơi khô và cuộn lại để dùng cho công trình sau, cách bảo quản có trong bài tuổi thọ lưới bao che.

Câu hỏi thường gặp

Xây nhà không che chắn bị phạt bao nhiêu? Nhà ở riêng lẻ bị phạt từ 3 đến 5 triệu đồng, theo khoản 1 Điều 25 Nghị định 339/2026/NĐ-CP.

Nghị định 339/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ khi nào? Từ ngày 26/8/2026, và thay thế Nghị định 16/2022/NĐ-CP.

Ai bị phạt khi công trình không che chắn? Chủ đầu tư, theo khoản 1 Điều 25. Trách nhiệm mua và lắp lưới giữa chủ đầu tư với nhà thầu bạn ghi trong hợp đồng.

Nhà mấy tầng thì bắt buộc dùng lưới bao che? Khoản 1 Điều 25 không đặt ngưỡng số tầng, nhà ở riêng lẻ cũng phải che chắn. Bạn xác nhận cách che cụ thể với chỉ huy công trình và quy định của địa phương.

Lưới bao che có thay được lưới an toàn không? Không. Lưới bao che chắn bụi và vật rơi nhẹ, còn lưới an toàn hứng người hoặc vật rơi nặng theo biện pháp an toàn của công trình.

Che chắn công trình có phải chỉ cần căng lưới không? Không. Ngoài lưới còn cần hàng rào, tập kết và che phủ vật liệu, vệ sinh lối ra vào và biển báo công trình.